"Sự thật" về vaccin 5 trong 1

Mr.HanhjMr.Hanhj

10/05/2016/0

Cứ mỗi dịp tiêm chủng mở rộng thì cộng đồng mạng lại dậy sóng, nhất là khi có thông tin trẻ em tiêm Vaccin 5 trong 1 mũi Quinvaxem (gọi là mũi Q) bị biến chứng, tử vong thì làn sóng đó lại ào ạt như sóng thần. Rồi người thì đặt giả thuyết về chất lượng vaccine Q, người thì nghi vấn về việc bảo quản vaccine, có người lại đổ lỗi cho trình độ các cô y tá chích ngừa. Và rồi phần lớn cư dân mạng đều đồng tình chuyển sang vaccine Pentaxim (gọi là mũi P) như một phương thức an toàn và hiện đại, coi nó là “xu hướng chung của thế giới”. Chúng ta có lẽ giờ cũng không còn xa lạ gì về 2 loại vaccin này vì thông tin đầy rẫy trên mạng, nôm na là vaccine Q là vaccine 5 trong 1 trong phòng ngừa bạch hầu, uốn ván, ho gà, viêm gan B và viêm phổi, viêm màng não do vi khuẩn Hib , còn vaccine P là vaccine 5 trong 1 có phòng ngừa bệnh bạch hầu, uốn ván, ho gà, bại liệt và phòng nhiễm khuẩn Hib. Cái cơ bản là thành phần ho gà: Q có thành phần ho gà toàn tế bào (nguyên bào), còn P có thành phần ho gà là vô bào. Vậy thì chích ngừa cái nào tốt hơn đây?

Có lẽ cần phải hiểu thêm chút về cơ chế phòng ngừa: Khi tiêm vaccine vào cơ thể có nghĩa là ta mang đến cho cơ thể một “đối thủ” để tập luyện giống như các võ sỹ luyện võ vậy, cần có người đối kháng lại để võ sỹ có thể đánh thuần thục, sức mạnh tăng lên, khi gặp kẻ thù thực sự thì dùng những miếng đánh đã học thuần thục mà đánh thắng lại kẻ thù, từ đó không bị kẻ thù bắt nạt, ức hiếp nữa. Tất nhiên cái người đối kháng này không thể quá mạnh khiến cho cơ thể chưa tập đánh đã bị hạ đo ván. Nói nôm na nếu cơ thể là một cậu bé 10 tuổi thì người đối kháng sẽ nhỏ hơn 1 vài tuổi, có thể 6-8 tuổi chẳng hạn, để chắc chắn rằng cơ thể sẽ đánh thắng và triển khai các đòn thế “múa may” đẹp mắt. Sự khác nhau nó nằm ở cái người đối kháng này: Vaccin Q đưa người đối kháng khoảng 6-8 tuổi (nguyên bào) vào để rèn luyện, khi đó cơ thể chắc sẽ thắng, nhưng để thắng được cũng phải “vã mồ hôi hột” vì người đối kháng này cũng thuộc dạng cứng đầu cứng cổ rồi, phải đánh tận lực mới thắng được. Còn Vaccin P thì an toàn hơn, để chắc thắng thì P chỉ đưa vào một em bé sơ sinh hay 1 tuổi (vô bào) vào để tập luyện, cơ thể cũng phải “động chân động tay” nhưng đánh “dễ như ăn cháo” vậy. Do đó khi tiêm Q thì hầu hết trẻ đều bị sốt, còn tiêm P thì gần như không có biểu hiện gì. Nhưng do phải chiến đấu cật lực nên sau thời gian nghỉ mệt hết trận đầu Q sẽ khoẻ mạnh hơn, còn P thì yếu hơn, giống như sức khoẻ của một người suốt ngày chạy thể dục thể thao và một người vươn vai trên giường vậy.

Đó là cơ chế tiêm vaccine. Nhưng cái “người đối kháng” đó là do 1 nơi đưa tới, có độ tuổi và sức mạnh như nhau, còn mỗi một trẻ lại có một sức khoẻ khác nhau, giống như cùng học lớp 10 nhưng có em bê được thùng nước 20 lít nhẹ nhàng, có em thì “vã mồ hôi hột”. Do đó khi tiêm vaccine luôn có lời khuyên là nên theo dõi trẻ sát sao, để có thể kịp thời “trợ giúp” khi cơ thể không thắng được “người đối kháng”. Tất nhiên “người đối kháng” do sẽ áp dụng với tất cả các trẻ em nên được WHO nghiên cứu vô cùng kỹ lưỡng để cơ thể không bị “trẻ em bắt nạt người lớn” được.

Vậy lý do vì sao mà vaccin Q mặc dù làm cho cơ thể khoẻ mạnh hơn nhưng lại bị chỉ chích đến vậy? Trước hết hãy nhìn vào các con số thống kê: 1 năm Việt Nam có gần 1.6 triệu trẻ em sinh ra, mỗi trẻ phải tiêm 3 mũi vaccine. Như vậy 1 năm có khoảng 4.5 triệu mũi vaccin. Theo thống kê trong 3 năm tiêm vaccine Q có 49 trường hợp sốc phản vệ, trong đó có 2 trẻ tử vong. Như vậy trong 3 năm có khoảng 13.5 triệu mũi tiêm vaccine Q (theo thống kê chính thức thì khoảng 16 triệu mũi), tỷ lệ sốc phản vệ là 49/13.5 triệu, còn tỷ lệ tử vong là 2/13.5 triệu. Trong khi đó Vaccin P mới chỉ có vài trăm ngàn mũi được sử dụng và mới có trong thời gian gần đây, cứ gọi cho 1 năm có 1 triệu mũi được tiêm thì phải sau ít nhất 6.5 năm sau ta mới có thông tin về biến chứng của vaccine P, đó là chưa kể đến chuyện do dùng “trẻ sơ sinh” làm “người đối kháng” chắc chắn thắng nên thời gian sẽ lâu hơn nữa. Nhưng khi có dịch thực sự bùng phát thì sức kháng cự của 2 trẻ được tiêm Q và P như thế nào chắc các bạn sẽ đoán được. Nhưng sẽ có bạn lý luận: vaccine P yếu như vậy sao các nước tiên tiến người ta đều dùng? Chính xác là như thế, nhưng đó là do nền y học của họ đã được trang bị kỹ càng, dễ dàng khống chế được nếu dịch bùng phát. Còn ở ta, nếu tình trạng đó xảy ra, cơ sở y tế mỏng manh sao mà đáp ứng kịp. Nó lại giống như so sánh sao trẻ em một số nơi mới 4-5 tuổi đã phải làm việc nhà, còn có những nơi trẻ 10 tuổi vẫn phải mẹ đút cho ăn? Thêm nữa do ngày nay trẻ sinh ra ít hơn, bố mẹ có điều kiện nên chăm sóc trẻ kỹ hơn, bất kỳ cái gì tác động đến trẻ đều sẽ nhận được phản ứng gay gắt từ cộng đồng, trong khi cộng đồng tuy đa số nhưng chưa chắc đã đúng.

Vì vậy tiêm vaccine nào là quyết định của mỗi ông bố bà mẹ cho con của mình, nhưng ngoài tình cảm chúng ta phải phân tích bằng lý trí nữa, để cho con cái mình khoẻ mạnh theo đúng nghĩa. Muốn cứng cáp phải rèn luyện, đó là chân lý bắt buộc. Còn những ai cho trẻ chích vaccine P thì cũng tốt, nhưng nên lưu ý khi có dịch xảy ra các ông bố bà mẹ hãy để ý đến con mình nhiều hơn, sẵn sàng đến nơi có dịch vụ y tế tốt nhất nhé. Đến đây sẽ có bạn nói: do không có tiền chích vaccine P thì nói thẳng ra đi, nguỵ biện. Xin thưa, bạn bè anh em nhiều người làm trong ngành lương rất cao nhưng chẳng ai đi chích ngừa P vì đều hiểu nguyên nhân, mỗi khi chích ngừa về chịu khó chơi với con 1 ngày, chườn nước ấm nếu con sốt, khi đó ta sẽ thấy sự kiên cường và mạnh mẽ của con thế nào, đó cũng là sự phản chiếu cái mạnh mẽ của bố mẹ. Đừng viện lý do không nghỉ được, vì đã nói con cái là tất cả, làm tất cả vì con mà không thể dành cho con 1 ngày trong lúc con cần thì chỉ là nguỵ biện. Có thể thay sự hiện diện của mình bằng ông bà hay người phụ giúp cũng được. Và nhất là đừng đổ lỗi cho bộ y tế hay bất kỳ ai chỉ vì không có đủ vaccine P cho con mình, khác nào bạn thích ăn bò Kobe mà chỉ chích chính phủ sao không cho nhập khẩu bò Kobe cho bạn ăn để cho hàng khan hiếm và cửa hàng làm giá. Xin thưa nơi nuôi bò chỉ có bấy nhiêu con cung cấp cho cả thế giới, cũng như công ty sản xuất vaccine P công suất chỉ có nhiêu đó cung cấp cho cả thế giới vậy, còn vì sao họ không nuôi thêm nhiều bò Kobe hay sản xuất nhiều vaxin P thì xin hãy hỏi nhà sản xuất. Chúc các bé luôn mạnh khoẻ – tương lai của đất nước!
1 bình luận
Bạn viết sặc mùi bảo vệ...và tuyên truyền. Xin hãy nhớ : "Lý thuyết thì màu xám, còn cây đời mãi mãi xanh tươi " (thơ Chế Lan Viên). Nếu thật sự có lòng nhân, xin hãy góp sức tác động vào chính sách Tiêm chủng, để ko có những trẻ em phải tử vong vì thua trong trận chiến với "người đối kháng". Tôi ủng hộ và quí mến Bộ trưởng Kim Tiến, nhưng tôi rất mong Bộ trưởng có đủ sức mạnh và biện pháp để có cách xoay chuyển tình hình, để ko còn những cháu phải ra đi trong trận đấu ko cân sức với "người đối kháng"!

- Trả lời -

- 10/05/2016

Bạn có thể quan tâm
<>
Thông báo
Giúp chúng tôi hiểu điều gì đang xảy ra

Có vấn đề gì vậy?