7 0
  1. blue bird

     

    Offline
    Ngày đăng: 19/04/2017

    Tiếng lóng

    Một ngày, đang ăn cơm, tôi quay sang nói: “Con ăn cẩn thận vãi hết ra bàn”. Con mắng ngược lại: Bố nói bậy. Tôi lại ngạc nhiên không hiểu. “Vãi là từ bậy” - nó tuyên bố.

    Tiếng lóng

    Tôi hỏi, con học ở đâu. Nó bảo, từ YouTube. Tôi giải thích cho con, rằng “vãi” có nghĩa là “rơi vãi”, là một từ bình thường không có gì bậy cả. Rồi tôi phải lờ đi sự liên quan đến những thứ "vãi" khác nhan nhản trên mạng cũng như cửa miệng giới trẻ. Có thể nếu phản ứng mạnh hơn, cặn kẽ hơn sẽ mang lại tác dụng ngược bởi đứa trẻ sẽ lại càng nhớ cái từ ấy. Nhưng tôi biết, thế là chưa đủ để giải quyết mâu thuẫn trong đầu con: nó đã tiếp nhận trước đấy về một nét nghĩa khác.

    Sau tìm hiểu, hóa ra ông con còn biết rất nhiều từ lóng tiếng Việt với nghĩa rất dung tục nữa - đến mức tôi không thể lấy làm ví dụ ở đây. Đều học từ YouTube.

    “Vãi” vốn là một động từ thuần Việt đàng hoàng tồn tại trong nhiều thế kỷ, bây giờ với sự giúp sức của Internet, trở thành một từ vựng mới, bậy bạ. Cái cách dùng tục tĩu của từ “vãi”, tôi nhớ, có lẽ đã ra đời đâu đấy quãng năm 2000, bởi chính thế hệ sinh viên tôi ngày ấy. Thời đó, các trường nghệ thuật, với những sinh viên trẻ rất giỏi sáng tạo, là lò sản xuất của những ngôn ngữ kiểu này. Chúng tôi học theo và nói rất vô tư.

    Nhưng thế hệ chúng tôi, dù sao vẫn hình thành thói quen sử dụng tiếng Việt từ sách vở, từ cha mẹ, nếu có tiếp nhận từ lóng, thì cũng biết nó là một dạng “ngôn ngữ đồng nát”, dùng theo phong trào, chứ không phải tiếng mẹ đẻ của mình. Rất nhiều từ lóng đã xuất hiện rồi biến mất, vô tư như tuổi trẻ như: ông Bô, bà bô, vài sọi...

    Tuyên bố của ông con về từ “vãi” gợi ý một thực tế đáng sợ hơn: chúng tiếp nhận cái nét nghĩa suồng sã và dung tục của các từ tiếng Việt trước cả nghĩa gốc. Chúng chưa học xong tiếng Việt đã học từ lóng tiếng Việt. Và chúng có điều đó, nhờ vào Internet, cũng như là nhờ vào các bậc phụ huynh quá trông cậy vào chức năng giáo dục của cái iPad, như là tôi.

    Tiếng lóng

    Cộng thêm cả kho từ lóng tiếng Anh mà YouTube dạy (mà con tôi thậm chí chẳng biết có từ tiếng Việt thay thế), thì tôi thực sự lo lắng cho tiếng Việt của con mình.

    Tôi tự hỏi rằng ngoài việc kiểm soát việc tiếp cận với Internet, chúng ta có thể làm được gì? Gần như không thể cắt đứt liên hệ của bọn trẻ với môi trường số ở thời đại này. Trên truyền hình, các nhà sản xuất giờ cũng dùng “ngôn ngữ mạng” như mấy từ con tôi nói, vô tội vạ. Chúng còn học từ bạn bè ở trường. Và chỉ vài năm nữa thôi, tôi buộc phải cho con mình không gian riêng tư.

    Đó không phải là một thực tế mới, hay chỉ tồn tại ở Việt Nam. Từ quãng những năm đầu thập kỷ trước, báo giới tiếng Anh đã gióng lên một hồi chuông khắc nghiệt cảnh báo về sự suy thoái của tiếng Anh - khi mà đời sống giao tiếp của các bạn thiếu niên chủ yếu tồn tại trong môi trường số, nơi tiếp nhận đủ thứ thượng vàng hạ cám và không có tiêu chuẩn gì. “Tiếng Anh đang bị hạ gục, nền văn minh của chúng ta đang có nguy cơ đổ vỡ” - báo Observer của Anh cường điệu hồi năm 2004.

    Từ đó tới nay, rất nhiều cuộc tranh luận ở cả môi trường học thuật và công chúng được mở ra để đi tìm câu trả lời: có tồn tại một thứ “tiếng Anh chuẩn” (proper English) hay là “tiếng Anh chính tông” (mainstream English) hay không, có phải nó đang bị kỷ nguyên số đe dọa hay không, và nếu có, thì chúng ta bảo vệ ngôn ngữ của giới trẻ kiểu gì.

    Chưa có hồi kết. Nhiều người nói: ngôn ngữ vẫn biến đổi liên tục, chính ngôn ngữ của chúng ta cũng khác so với thời cha ông, nên hãy cứ để bọn trẻ phát triển tự nhiên. Nếu các nhà hữu trách và các trí thức muốn bảo tồn tiếng Anh trong sáng, họ phải làm việc đó qua văn hóa đại chúng, qua phim Hollywood hay sách vở.

    Tiếc rằng chúng ta có thứ gì mang tính truyền bá văn hóa mạnh như Hollywood.

    Tôi nói chuyện với con tôi nhiều hơn, bằng thứ ngôn ngữ mà tôi đã được dạy. Vả bản thân, tôi cũng sẽ phải điều chỉnh ngôn ngữ mạng xã hội của mình, điều chỉnh thứ tiếng lóng mà chính tôi cũng nhiều lần sử dụng vô lối.

    Tôi muốn để mở chủ đề này cho các bậc phụ huynh cùng suy nghĩ. Có phải tôi đã cả nghĩ, và rồi thế hệ YouTube này cũng sẽ tự đào thải, chọn lọc và tự trưởng thành?

    Hoàng Minh Trí

    Source: VNExpress

Bạn có thể quan tâm

2 1
3 2
1 0

VIDEO: Thầy hiệu phó "quẩy" tưng bừng, hàng nghìn học sinh "bay quên đường về", bảo sao mỗi ngày đến trường là 1 ngày vuiii

Ngày 14/8, clip có nội dung “Chào mừng năm học mới, hiệu phó trường làm cơ trưởng khiến học sinh bay quên đường về” được chia sẻ. Theo đó, clip ghi lại hình ảnh được cho là thầy giáo của trường THPT Thái Phiên, Hải Phòng quẩy tưng bừng khiến học trò phấn khích. Trong clip, thầy giáo...
5 4

Người đàn ông thản nhiên vào cửa hàng lấy chiếc ti vi rồi bỏ chạy, thánh trộm của năm đây rồi

Theo chia sẻ từ người dân cho biết chiều 14/8 tại Long Bình , Đồng Nai, tên trộm này đi xe máy dừng trước một tiệm bán đồ điện tử, sau đó đi hiên ngang sâu vào trong tiệm, ôm ra một cái tivi vẫn còn nằm trong thùng rồi bỏ chạy. Lúc này chủ tiệm cũng rất hoang mang và bối rối chưa hiểu cái chuyện...
3 2

Bị chồng bắt đổ nồi canh cua vừa nấu, cô vợ đăng đàn kể khổ cùng hội chị em và nhận cái kết đắng

Cô nàng tên M.A đã chia sẻ câu chuyện chồng chê bai món ăn của cô và bắt đổ đi khiến hội chị em xôn xao bàn tán. M.A bỏ cả buổi ngồi bóc cua, giã rồi lọc, nấu nướng thành nồi bánh đa cua cho chồng ăn trưa, ai ngờ anh chồng vừa liếc mắt qua đã bắt vợ đổ đi. Quá ấm ức, cô chụp ảnh nồi canh đăng lên...
10 9

Tiểu thuyết gia cụt cả tay lẫn chân 5 lần phản bội vợ, lý do ngoại tình thế này có chấp nhận được không?

Hết ý kiến với ông nhà văn này, người khuyết tật mà còn cỡ đó chứ lành lặn như người bình thường thì không biết còn tới cỡ nào nữa mới vừa....tội nghiệp cho bà vợ và những đứa con... Ngôi sao Tờ Japan Times cho biết Hirotada có tới năm mối quan hệ bất chính từ khi vợ sinh con trai đầu lòng...
4 3

Cây kẹo mút một nghìn 'đội giá' gấp 10 lần dưới mác CLB khởi nghiệp sinh viên ở Hà Nội: lợi dụng mác sinh viên để lừa đảo?

Câu chuyện về chiếc kẹo mút 10.000 đồng của cô bạn Nguyễn Bích Phượng chia sẻ về những bức xúc của cô gái này khi bị nài nỉ mua kẹo với giá 'cắt cổ' đã thu hút sự chú ý. Theo chia sẻ của Bích Phượng cô đã gặp một nhóm bạn bán kẹo mút, tự xưng là sinh viên ở câu lạc bộ Khởi nghiệp, phải bán hết...
10 9

Vợ cùng bồ nhí hợp sức vào đuổi đánh, xé quần chồng ngay ở chốn đông người: Chuyện xưa nay hiếm

Thật là hiếm có cảnh vợ và bồ nhí cùng hợp sức, bắt tay nhau như thế. Không biết ông chồng này mắc tội gì nghiêm trọng mà bị 2 người phụ nữ này xé quần áo thế này không biết The Sun Trong đoạn video, hai người phụ nữ đang đánh đập một người đàn ông và đuổi theo anh ta xung quanh một sân khu...
3 0

Cô gái xinh xắn kêu buồn, rủ đi khách sạn tâm sự và câu trả lời của anh Grabbike khiến nhiều người nể phục

Một clip ghi lại tình huống một cô gái hỏi chuyện những chàng trai bất kỳ trên phố và đưa ra lời mời cùng nhau đến một nơi kín đáo để… “tâm sự” được chia sẻ nhiều. Và có rất nhiều câu trả lời và cách xử trí khác nhau được đưa ra cho tình huống này bởi mỗi người có lối suy nghĩ, tính cách...
34 0
7 0

VIDEO: Xúc động hình ảnh cảnh sát cơ động căng mình vượt lũ giúp dân cứu nốt chút tài sản ở Sơn La

Video này ghi lại hình ảnh các chiến sĩ chỉ còn cách đu dây vượt qua lũ xiết cho chúng ta thấy được tình người trong cơn lũ dữ. Các chiến sĩ đã làm cầu tạm vượt lũ, đu dây qua suối, bám nhau thành đoàn để chống lại sức ép của con suối cuồn cuộn nước, chỉ một sơ sẩy là dễ nguy hiểm đến...
3 0

Người phụ nữ xin tiền để đi Lâm Đồng thăm con đẻ, nhưng khi được giúp đỡ đi xe miễn phí thì lại từ chối: làm người tốt thật khó

Câu chuyện được facebook Sinh Phạm chia sẻ chắc hẳn là nhiều người gặp phải đấy. Kể một câu chuyện về hoàn cảnh khó khăn của bản thân nhằm lợi dụng lòng thương của người khác và xin tiền là chiêu trò mà mấy người này thường hay sử dụng. Thế nên trong câu chuyện này nếu như người phụ kia thật sự khó...
5 0

Con mất tích gần cả tuần, người mẹ tỉnh bơ khi được báo tin: 'Nó là con tôi. Tôi tìm nó mấy ngày nay', mẹ kiểu gì vậy?

Con mất tích gần cả tuần mà thái độ người mẹ thật kỳ lạ, không hề tỏ ra vui mừng, bất ngờ khi được thông báo tìm thấy con. Phải mà gặp người khác thì mất ăn, mất ngủ đi tìm con rồi, đằng này vẫn bình thản như chưa có chuyện gì xảy ra. Thanh niên Bé Bìn Sau khoảng 20 phút cắt tỉa móng chân cho...
4 0

Con 4 tuổi bị rối loạn cử động, mẹ giật mình ân hận khi cho con nghịch điện thoại sớm: nhiều bậc phụ huynh cũng mắc phải lỗi này!

Một câu chuyện được bà mẹ đưa đơn thuốc chẩn bệnh của đứa con nhỏ lên trang cá nhân chia sẻ với mọi người. Theo người mẹ, các bác sĩ chuẩn đoán con bị mắc chứng rối loại TIC, hay còn gọi là rối loạn cử động với các biểu hiện như: nháy mắt, nhíu mũi do dùng điện thoại thông minh (smartphone) quá...
3 0

Cuộc gặp gỡ của đôi trẻ tại sân khấu Bạn muốn hẹn hò khiến hai bà mẹ xúc động bật khóc với 'dâu', 'rể' tương lai

Đôi bạn trẻ Nguyễn Tấn Hiền (27 tuổi, quê Đăk Nông, hiện đang là kiến trúc sư làm việc tại TP HCM) và Phan Thị Như Ý (24 tuổi, giáo viên tiếng Anh tại TP HCM) đã gặp nhau tại chương trình Bạn muốn hẹn hò. Như Ý là một cô gái xinh xắn, mít ướt, giỏi nấu ăn; trong khi chàng trai Tấn Hiền...
4 0

Bị rắn hổ mang cắn khi làm thịt để nhậu, người đàn ông quay lại đánh rắn đến chết cũng tử vong ngay sau đó, sao chủ quan vậy?

Rắn hổ mang cắn mà không đi bệnh viện thì khác nào tự tử ! Quá liều và quá nguy hiểm, nên mới đổi bằng chính tính mạng của mình Vnexpress Sáng 9/8, ông Nguyễn Văn Câu - Phó chủ tịch xã Điện Thắng Nam (thị xã Điện Bàn, Quảng Nam) cho hay ông Phan Đức Lợi (57 tuổi, ở thôn Phong Lục Tây) vừa bị...
12 0

Phó Chủ tịch Bkav: "BPhone 2 sẽ được bán tại Dubai", liệu có ai mua?

BPhone chưa gì đã muốn vươn tầm quốc tế rồi sao, liệu có thành công không đây. Chưa được đánh giá cao trong nước, rồi mẫu mã còn giống với các hãng khác mà còn định xuất sang Dubai thì liệu có ai mua không đây? Viêtnamnet BPhone 2 là thành quả từ kinh nghiệm làm smartphone hai năm qua...
26 0

VIDEO: Cô bé đầu nấm "gây sốt" cộng đồng vì quá đáng yêu, dự sẽ trở thành xu hướng tóc mới của các bạn nhỏ đấy!

Hình ảnh của một bé gái với tóc mái siêu ngố được chia sẻ với tốc độ chóng mặt, thu hút hàng nghìn lượt yêu thích và vô số bình luận. Mái tóc ngắn cũn cỡn trên gương mặt bầu bĩnh khiến cô bé mang nét ngổ ngáo nhưng không kém phần đáng yêu. Bên cạnh đó, biểu cảm gương mặt sinh động cũng...
8 0

Con dâu 'khóc thét' với mẹ chồng ở bẩn: nồi xoong không bao giờ rửa, gầm giường ngập BVS dùng rồi

Cũng chẳng hay ho gì khi nói xấu mẹ chồng trước bàn dân thiên hạ, nhưng chắc quá sợ vì độ ở bẩn của bà nên nàng dâu phải lên tiếng. Trên một hội nhóm chị em, H.L than thở: 'Phải làm sao với mẹ chồng ở bẩn đây? Hôm nay mẹ chồng em nấu canh cua. Em biết bà hay làm bẩn nên đã dặn bà để đó con làm. Bà...
10 0