1. Lướt mạng

     

    Offline
    Ngày đăng: 27/10/2013

    GS TS Nguyễn Văn Tuấn (Australia) bàn vụ Cát Tường: Y đức và đạo lí

    Giáo sư, Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Văn Tuấn, chủ trang Tuan's Blog nổi tiếng, có bài viết "Y đức và đạo lí" với những bình luận sắc sảo về vụ thẩm mỹ viện Cát Tường vừa qua. Xin phép được đăng lại để bà còn trong Vitalk cùng đọc:

    GS TS Nguyễn Văn Tuấn (Australia) bàn vụ Cát Tường: Y đức và đạo lí

    TS Nguyễn Văn Tuấn quê gốc ở Kiên Giang, là chuyên gia ngành dịch tễ học, từng giảng dạy tại Đại học Wright States (Mỹ), và hiện là giáo sư tại Đại học New South Wales
    Click to expand...
    Vụ bác sĩ thẩm mĩ phi tang thi thể nạn nhân lại dấy lên một làn sóng phê phán ngành y. Xin lỗi các bạn, tôi phải lội ngược dòng một chút. Đọc qua những bàn luận và phản ứng của giới báo chí cũng như một số người trong y giới, tôi nghĩ có một sự ngộ nhận về kĩ nghệ làm đẹp và y khoa, cũng như giữa y đức và đạo lí. Từ ngộ nhận này, có vài phản ứng lệch lạc, và có thể nói là mang màu sắc … cải lương.

    Rất nhiều người lầm tưởng rằng giải phẫu thẩm mĩ (GPTM) là ngành y. Xin mở ngoặc ở đây tôi chỉ nói giải phẫu thẩm mĩ (cosmetic surgery), chứ không phải giải phẫu chỉnh hình (constructive surgery) vốn là lĩnh vực của y khoa. Theo tôi thấy, GPTM không thuộc ngành y. Ngành y có thiên chức cứu người, chữa bệnh, và phòng bệnh. Đối tượng của y khoa là bệnh nhân. Còn “khách hàng” của GPTM không phải là bệnh nhân mà là những người bình thường và khoẻ mạnh. GPTM chỉ có mục tiêu làm đẹp trên người không phải là bệnh nhân. Có thể xem GPTM như là một doanh nghiệp làm đẹp và bán cái đẹp. Nên nhớ rằng ngành GPTM được phép quảng cáo, còn ngành y thì không. Theo truyền thống và y đức, bác sĩ không thích quảng cáo vì như thế là tự hạ mình ngang hàng với thợ (bác sĩ là "thầy" - thầy thuốc, chứ không phải thợ). Vì thế những tiêu chuẩn y đức phổ thông dành cho bác sĩ rất khó áp dụng cho GPTM.

    Cũng vì thế khi các quan chức và báo chí nói đến y đức của vị bác sĩ phi tang thi thể khách hàng là có phần lệch hướng. Ngành y có những điều lệ y đức, và những điều lệ này kiểm soát hành vi cùng hoạt động của bác sĩ điều trị bệnh nhân, và mối liên hệ giữa bác sĩ và bệnh nhân. Ngành GPTM có điều lệ đạo đức riêng của họ vì đối tượng của GPTM khác với ngành y. Không biết bên VN người ta có ethical codes cho ngành GPTM? Nhưng ở nước ngoài ngành GPTM có ethical codes riêng của họ. Chẳng hạn như ở Úc Hội giải phẫu thẩm mĩ có những codes of conduct (chuẩn mực đạo đức hành nghề) bao gồm xuất sắc trong phẫu thuật, thành thật và tôn kính, tình thương, có trách nhiệm, và học thức & tình đồng nghiệp. Những codes này giống như đạo đức doanh nghiệp, rất khác với y đức. Hành động của anh bác sĩ đó phải được xét trong cái khung đạo đức ngành của anh ấy (tức GPTM).

    Hành động của anh bác sĩ đó tôi nghĩ vượt ra ngoài phạm vi y đức, mà là đạo lí làm người (morality). Đạo lí làm người cho phép chúng ta phân biệt được cái đúng, cái sai, và “hướng dẫn” cách hành xử. Trên xe điện khi thấy người già yếu mình nhường ghế; trên đường phố khi thấy đám tang người ta cúi đầu; khi thấy người ta mắc nạn mình phải ra tay cứu, v.v. là những codes đạo lí được hình thành từ những tương tác với xã hội theo thời gian. Thực ra, tôi thấy anh bác sĩ ấy là một nạn nhân đáng thương hơn là đáng ghét. Muốn hay không muốn nhận thì sự việc và hành động của anh ấy cũng phản ảnh một phần cái môi trường xã hội mà anh tương tác. Nếu cái môi trường đó xem xét mạng sống con người như cỏ rác thì cũng đừng trách tại sao anh ta không bị ảnh hưởng. Nên tìm hiểu tại sao anh ấy là hành xử “hơn cả xã hội đen”. Có phải vì anh ấy sợ vướng vòng lao lí? Cái lí do sâu xa có lẽ còn thú vị và có thể cho chúng ta nhiều thông tin hơn là nhắm vào cá nhân anh bác sĩ đang rất đau khổ.

    Những phản ứng của một số người trong ngành y có vẻ quá cảm tính. Có lẽ vì đọc trên báo thấy người ta phê bình, chỉ trích, sỉ vả ngành y thái quá, nên có người đâm ra chán chường và thất vọng. Có người tự vấn tại sao ngành y bạc bẽo thế?! Theo tôi, không có lí do gì phải tự ti hay phản ứng buồn rầu như thế cả. Không nên quá quan tâm đến báo chí, nhất là báo chí chạy theo những cái tít giật gân và gây cấn. Những người trong giới báo chí đang lớn tiếng phê phán về y đức chưa chắc họ hiểu y đức là gì. Thật ra, có thể chính giới báo chí đang vi phạm chính đạo đức nghề báo (như về tận làng quê của anh bác sĩ và khai thác thông tin mẹ anh ấy). Phản ứng cảm tính theo báo chí là dễ bị mất định hướng lí trí. Những ai chỉ vì một trường hợp cá biệt mà chỉ trích cả ngành y thì chỉ họ chỉ thể hiện sự thấp kém của họ mà thôi.

    Ở Úc, có một bác sĩ gốc Ấn Độ từng gây ra cái chết cho hàng chục bệnh nhân, ông trốn về Mĩ, và sau này bị truy bắt về Úc. Báo chí Úc cũng có dịp gây ồn ào, nhưng không có bác sĩ Úc nào cảm thấy xấu hổ hay thấy ngành y bạc bẽo cả. Ở Argentina có bác sĩ kia nghe nói "giết" cả vài trăm bệnh nhân, nhưng ngành y đâu có ảnh hưởng gì. Ai làm sai thì người đó chịu trách nhiệm, chứ không thể vì một cá nhân mà gán ghép cho cả ngành. Tôi e rằng những người nhân danh ngành nghề "cao quí" của mình để cảm thấy xúc phạm đang mang trên vai con chip quá nặng. Đó cũng là một phản ứng theo tôi là có màu sắc cải lương. Xin nói thêm rằng hai chữ "cải lương" ở đây chỉ để nói tình trạng "thương vay khóc mướn" chứ chẳng phải nói xách mé.

    Ngành nghề nào cũng có những con “cừu đen” (và “cừu trắng”), và những con cừu này không đại diện cho một quần thể. Bên cạnh những điểm sáng, ngành y ở Việt Nam vẫn còn những điểm chưa sáng, kể cả những vấn đề liên quan đến y đức. Thay vì than vãn một cách cải lương, tôi nghĩ các bạn ấy nên bình tĩnh nhìn vào sự việc để phân tích. Than vãn chẳng giải quyết được điều gì. Vả lại, giải phẫu thẩm mĩ và y khoa khác nhau, và bác sĩ không có lí do gì thấy “xấu hổ” khi có người bên ngành GPTM làm sai. Cho dù nếu ai đó xem GPTM là ngành y, thì một việc làm phi đạo lí của anh bác sĩ kia chưa đủ lí do để các bác sĩ cảm thấy chao đảo.

    Phản ứng của một số người trong y tế và báo chí làm lu mờ lằn ranh giữa giải phẫu thẩm mĩ và y khoa. Đó là một điều đáng tiếc, vì sự đánh đồng một vấn đề thuộc phạm trù của đạo lí thành vấn đề y đức. Y đức chỉ là một thành tố trong hệ thống đạo lí, và đạo lí mới là điều đáng quan tâm trong trường hợp của người bác sĩ đang đau khổ với hành động điên rồ của mình.

    Nguồn: http://tuanvannguyen.blogspot.com/2013/10/y-uc-va-ao-li.html
    Long thích chia sẻ này.

Bạn có thể quan tâm

Cô gái "livestream vì bị cấm cản hôn nhân" nhờ bạn thân lên tiếng biện hộ sau khi bị tố câu like, giả tạo: thật giả lẫn lộn quá!

Thật sự không biết đâu mà lần với câu chuyện của cô gái "livestream đòi tự tử vì bị cấm cản hôn nhân". Nhưng chỉ biết rằng các cô này đều là dân buôn bán, và sau các sự việc này thì lượt theo dõi trên trang cá nhân tăng lên rất nhanh. Nên là biết đâu đây lại là trò của mấy cô này thì sao ) Cặp...
5 4
1 0
2 1

Bạn thân vạch trần bộ mặt giả tạo của cô gái từng livestream cầu cứu vì bị cấm cản hôn nhân: gia đình chàng trai bị 'dắt mũi'?

Sau hơn 3 tháng kể từ khi vụ việc một cô gái livestream cầu cứu cộng đồng mạng vì bị gia đình bạn trai cấm cản hôn nhân thì mới đây, người bạn thân của cô, cũng chính là người giúp cô quay clip đã lên tiếng vạch trần bộ mặt giả dối, chiêu trò câu like khi xảy ra vụ việc trên và còn nhiều hơn thế...
11 10

99,99% chị em phụ nữ sử dụng áo chống nắng suốt cả mùa hè mà không biết điều này thì thà đừng mặc còn hơn

Các chị em phụ nữ mặc áo chống nắng mà không nắm được 3 điều then chốt như sau thì dù bạn có che kín mít da vẫn đen như bình thường thôi nhé. Chất liệu áo chống nắng Tưởng chừng như chỉ đơn giản là một biện pháp để chống chọi với thời tiết khắc nghiệt nhưng chị em cũng đừng nên lơ là khi...
4 3

Chỉ một bức hình chụp lén, nữ bảo vệ bỗng nổi tiếng vì quá xinh: Xuất thân bất ngờ

Chỉ nhìn những cô gái xinh xắn, đáng yêu thôi cũng đủ khiến nhiều người phải xao xuyến nhưng không chỉ xinh lại còn là bảo vệ thế này thì đúng là hàng hiếm. Mới đây, trên một fanpage đông thành viên đã chia sẻ hình ảnh chụp lén một nữ bảo vệ xinh đẹp trong một siêu thị ở Hà Nội. Vốn nghề bảo vệ...
21 20

Thiếu gia Việt kiều Mỹ khoe tài sản triệu đô tuyển vợ thuần Việt, chỉ cần ở nhà nấu cơm, rửa bát: Tuyển vợ hay tuyển osin?

Ở Mỹ mà muốn lấy vợ về chỉ để ở nhà nấu cơm, dọn dẹp nhà cửa, chăm con thôi sao? Không biết tuyển vợ hay tuyển người giúp việc? Các bạn nữ có tri thức, có sự nghiệp riêng chức chắn sẽ không bao giờ chọn kiểu chồng này. Trên một diễn đàn về người Việt ở Mỹ, một anh chàng tên P. N, SN 1987, đăng...
28 27

Nam thanh niên đi SH chen lấn không xếp hàng và còn lên tiếng chửi khi bị nhắc nhờ ở Vincom: ý thức quá tồi cứ như 'bố thiên hạ'!

Câu chuyện về một nam thanh niên đi SH chen lấn nơi công cộng khiến nhiều người bức xúc: "Hôm nay gặp anh đi SH chắc có cái SH hơn thiên hạ chứ ý thức ở dạng tồi tệ. Chả là đi ăn tối ở Vincom Phạm Ngọc Thạch cả hàng dài chờ đợi đến cả 100 cái xe nối tiếp nhau chờ thì a một mình leo lên như một "vị...
13 12

Chàng Tây quỳ gối cầu hôn bạn gái Việt ngay giữa phố cổ Hà Nội

Màn cầu hôn của một người đàn ông ngoại quốc với bạn gái Việt vẫn gây chú ý tại phố cổ Hà Nội. Khoảnh khắc ý nghĩa này được đăng kèm dòng chia sẻ: "Soái ca ngoại quốc cầu hôn bạn gái trên phố. Vừa xong ở Ngõ Huyện, chàng Tây quỳ xuống bày tỏ trước sự chứng kiến của bạn bè. Mừng hạnh phúc đôi bạn"....
14 13

Cặp đôi chụp bộ ảnh tái hiện lại "100 năm đám cưới Việt Nam" độc nhất vô nhị, cặp này sáng tạo nhỉ

Bộ ảnh khiến nhiều người phải xuýt xoa này là của cặp đôi Quỳnh Anh - Thế Trưởng. Quỳnh Anh sinh năm 1992, hiện đang kinh doanh váy cưới ở Hà Nội. Còn Thế Trưởng sinh năm 1989, hiện đang kinh doanh nhà hàng - khách sạn. Vì yêu mến những thứ hoài cổ và luôn được lịch sử Việt Nam truyền cảm hứng,...
14 13

Bất chấp nguy hiểm bà mẹ bắt con trai tập đi thang cuốn 1 mình: biết bao trường hợp tai nạn từ thang cuốn gây ra mà không sợ?

Người phụ nữ đứng bên dưới chính là mẹ ruột của cậu bé. Vì muốn con mình biết đi thang cuốn nên đã để con tự đi, bất chấp nó đang khóc lóc sợ sệt. Biết là người mẹ đang cố luyện cho con tính tự lập nhưng thế này thì hơi quá, dù sao nó cũng vẫn chỉ là 1 đứa trẻ... Biết bao trường hợp tai...
2 1

Sinh 5 con gái bị cười nhạo là 'gà mái không biết đẻ', 20 năm sau ai trong làng cũng phải ghen tỵ với người phụ nữ này

Sau khi hạ sinh 5 người con gái, cô đã bị mọi người cười chê rằng ''không biết đẻ''. Nhưng để rồi cuối cùng tất cả phải hối hận với suy nghĩ ấy... Hoa không ít lần bị chê bai là "gà mái không biết đẻ trứng" khi sinh toàn con gái (Ảnh minh họa) Hoa đã kết hôn với người đàn ông cùng làng ở vùng...
11 10

Mẹ bế con nhảy từ trên cao xuống khi xưởng may bốc cháy: Phản ứng nhanh và thông minh

Cảm động tình mẫu tử. Mong có thêm nhiều câu chuyện ấm áp như này nữa. Khoảng 5 giờ sáng ngày 17-4, nhiều người thấy khói bốc lên tại cơ sở may mặc tại số 13 đường Nguyễn Thái Học, quận Tân Phú, TP.HCM. Chỉ một lúc sau lửa đã bốc qua mái, bên trong đầy vải may mặc cháy ngùn ngụt. Khi phát hiện ra...
4 3
7 0

18 lời khuyên đối nhân xử thế của người xưa giúp phụ nữ cả đời hưởng lợi, các chị em nên xem!

Một người dù có thông minh bao nhiêu, có điều kiện tốt cỡ nào, mà lại không biết những điều này thì cả đời khó được viên mãn. Duyên phận là quyển sách, đọc sách không lưu tâm sẽ không nắm được nội hàm, dụng tâm chăm chỉ đọc nhất định sẽ rơi lệ. (Ảnh: yuqingribao.com) 1. Tống khứ tâm oán hận...
3 0

Rụng tim trước nhan sắc thật của thiếu nữ bỗng dưng nổi tiếng vì quá giống mẹ chồng khó tính trên phim!

Mái tóc xoăn, cặp kính, rồi biểu cảm nhăn nhó khó tính, cô bạn này đúng là phiên bạn trẻ hơn của bà Phương – mẹ chồng khó tính trên phim “Sống chung với mẹ chồng”. Khỏi phải nói, “Sống chung với mẹ chồng” đang càn quét khắp mọi nơi. Từ màn ảnh nhỏ cho tới khắp các trang Facebook, diễn đàn, người...
7 0

Ôn thi gặp đề toán thế này thật cạn lời, giáo viên đang tuyên truyền nghề buôn nội tạng à?

Tình cờ lướt trên newfeed nhìn thấy đề thi này, các bác Vitalker đọc rồi cho ý kiến giúp em với ạ. Câu 22: Một cô gái trong đường dây buôn nội tạng đàn ông được trả mức lương là 2.000.000 đồng/tháng. Do việc làm ăn phát đạt nên mỗi tháng cô ta được tăng mức lương thêm 5% so với tháng trước đó. Hỏi...
17 16
3 0

Chồng cầm điếu cày đánh vợ đến ngất lịm, chấn thương sọ não rồi bỏ mặc tại chỗ: Nhân tính để đâu?

Loại người gì thế này không biết? Người vợ đầu gối tay ấp mà đánh còn hơn cả hành hạ một con thú vật. Phụ nữ lấy nhầm chồng đúng là sống còn không bằng chết! Sự việc trong clip xảy ra vào tối ngày 1/4. Được biết, tối hôm đó chị G. đi ra ngoài có việc, sau khi về nhà, không rõ vì lý do gì,...
41 0

Người đẹp Hà Nội từ chối đại gia và 6 nhà căn phố cổ, chỉ chờ một chàng trai nghèo: Tình yêu cổ tích là có thật!

Bây giờ liệu những tình yêu tuyệt vời thế này có còn tồn tại? Suốt ngày thấy tình tiền, trả thủ, ngoại tình, đánh ghen mà thấy nản. Được yêu hết mình và trong sáng như vậy mới bõ một đời được sống. Ngưỡng mộ 2 cụ! Đó là cặp vợ chồng ông Trương văn Thảo (SN 1926) và bà Bạch Tường Vy (SN 1932)....
15 0